woensdag, mei 20, 2009

De kleine kerk en de grote wereld: (1) relativering

In de afgelopen maanden bezocht ik verschillende symposia, congressen en lezingen. ‘Pionieren voor het Koninkrijk’, ‘Ooit Evangelisch’, ‘Internetspiritualiteit’, Ugame Ulearn en Congres Nieuw 2.0 – om een paar te noemen. Hoewel de inhoud heel verschillend was, bleken er veel overeenkomsten te zijn. Bijvoorbeeld dat het meest waardevolle vrijwel altijd in de marge gebeurde als ik in pauzes en na afloop nieuwe mensen ontmoette en bekende mensen nader leerde kennen.

Twee van de genoemde congressen hadden met kerk en religie niets te maken: Ugame Ulearn en Congres Nieuw 2.0. De eerste was een symposium in Delft dat georganiseerd werd door de Nederlandse bibliotheken. Eén van de thema’s was: welke uitdagingen en problemen komen voort uit de nieuwe technologie? Bibliotheken worden immers één-op-één geassocieerd met boeken – je weet wel die bundels papier tussen twee kaften. Intussen lijken de belangrijkste informatiestromen tegenwoordig helemaal niet via papier te gaan. Bovendien verliest het fysieke boek aan populariteit en legt het af tegen hippe e-readers zoals de Kindle 2. Heeft, zo luidde de vraag in Delft, de bibliotheek nog wel toekomst?

En dit was wat ik hoorde roepen: ‘we zullen snel moeten veranderen, want anders zijn we er over 20 jaar niet meer’ en ‘hoe bereiken we de jongeren?’ en ‘we praten al heel lang onder elkaar over hoe het anders moet, maar laten we het ook zien?’ Het bezorgde me zowaar een déjà vu: waar heb ik dit eerder gehoord? Immers, waar het woordje ‘bibliotheek’ klonk zou je evengoed het woord ‘kerk’ kunnen invullen. Een constatering die de organisatoren ook al hadden gedaan - niet voor niets was pastoor Roderick Vonhögen (alias Father Roderick) een van de keynote speakers.

De oplossingsrichting werd gewezen door Helene Blowers, een Amerikaanse vrouw die zich al jaren beijvert voor de vernieuwing van het bibliotheekwezen. Zij stelde voor de kanteling te maken van library (waar het vooral om boeken gaat) naar ‘lifebrary’: inspirerende centra waar àlle facetten van het leven aan de orde komen. Waar mensen worden uitgedaagd om te leren en te ontdekken, maar evengoed om kennis te delen. Niet langer eenrichtingsverkeer, maar een plek van uitwisseling, interactie en inspiratie. Inderdaad, een geloofwaardig en prikkelend alternatief.

Ik bezocht het symposium samen met collega-blogger Johannes van de Akker. Wijj keken elkaar regelmatig verbaasd aan. Niet alleen waren de geconstateerde problemen verwant aan wat we in de kerk horen, ook de oplossingsrichting bleek dat te zijn. Toen Helene Blowers haar enthousiaste verhaal over de lifebrary vertelde herkenden we daarin het geluid van de ‘emerging church’: nieuwe vormen van kerkzijn, die aansluiten bij de nieuwe media, waarin iedereen zender en ontvanger wordt (gelijkwaardige interactie) en alle facetten van het leven hun plek vinden. Emerging church als lifebrary!Vergelijkbare ervaringen deed ik op tijdens het Congres Nieuw 2.0. in Leeuwarden. De dynamiek was verwant aan de kringen van de emerging church – er hing een verwachting van iets nieuws, zonder dat we weten wat dat is…

Deze ervaringen waren bevrijdend. Kennelijk lopen we in de kerk tegen problemen aan die op vele andere terreinen in de samenleving evengoed gevoeld worden. Allemaal zitten we in de ‘shift’ van veranderende tijden. Dat relativeert in hoge mate onze problemen en het relativeert ook onze oplossingsrichtingen. Nog het één, noch het ander is uniek en origineel. We maken, ook als kerk, deel uit van een snel veranderende samenleving en de problemen en uitdagingen die dat brengt worden op verschillende plekken gevoeld.

De constatering is ook een uitdaging. We worden namelijk uitgedaagd om over de grenzen van ons christelijke of kerkelijke subcultuurtje heen te kijken. Wij kunnen leren van elkaar. De kerk kan leren van wat er ontdekt wordt in andere sectoren (bibliotheek, zorg, onderwijs, bedrijfsleven), zeker - maar als we goed ons best doen kunnen wij ook anderen helpen de overgang te maken van de ene soort samenleving naar de andere.

Waarom zou de kerk daarin niet voorloper kunnen zijn? Dat was ze wel eens vaker, tenslotte! Ik denk dat het kan en ik denk dat het zou moeten. Ik wil er in de komende tijd verder met je over nadenken.

Boele P. Ytsma
zoekendgeloven.nl


P.S. Eline herinnerde me aan het filmpje van de middeleeuwse helpdesk. We hebben het wel eens vaker moeilijk gehad met de overgang van media... Eline, dank je wel!

4 reactie(s) (klik hier om te reageren!):

Eline zei

"Bibliotheken worden immers één-op-één geassocieerd met boeken – je weet wel die bundels papier tussen twee kaften."

Dat deed mij denken aan dit filmpje: http://www.youtube.com/watch?v=pQHX-SjgQvQ

Johannes zei

Goed stuk Boele! Hoop er tzt ook weer verder over te bloggen en ben benieuwd wat jij hier verder over gaat schrijven. Je hebt volgens mij een goed oog voor (deze) ontwikkelingen.

Anoniem zei

Voordat iemand een Kindle 2 gaat kopen: lees eerst eens deze review:

http://www.amazon.com/review/RV0R3AODMRNJZ/ref=cm_cr_dp_cmt/186-1621127-3397663?ie=UTF8&ASIN=B00154JDAI&nodeID=370783011#wasThisHelpful

Pieter

eeuwigheid zei

Wauw. Lifebrary. Dat is geweldig! Mooi stuk man.

 

blogger templates | Make Money Online